Khám phá 3D
Đi một vòng quảng trường, hiểu tám khái niệm
Mỗi trạm minh hoạ một ý của metaverse bằng chính hành vi trong cảnh. Không cần cài gì, không cần tài khoản, và mọi nội dung cũng có ở dạng danh sách.
Đã ghé 0/8 trạm
Nhấn vào khu 3D, rồi đi bằng WASD hoặc mũi tên. Nhấn vào trạm hoặc mặt đất để đi tới. Enter hoặc E để mở trạm ở gần.Kéo cần điều khiển để đi, hoặc chạm vào trạm và mặt đất để đi tới.
Đang dựng quảng trường...
Tám trạm, đọc nhanh
- Trạm 1: Liên tục
Thế giới vẫn chạy khi bạn rời đi
Metaverse được hiểu là các thế giới 3D liên tục tồn tại. Bạn thoát ra, thế giới không dừng lại. Trong khu 3D, chiếc xe trên đường ray chạy theo giờ thật: bạn đi xa rồi quay lại, hay tải lại trang, nó vẫn ở đúng vị trí của lúc đó. Một ứng dụng thông thường thì dừng khi bạn đóng nó.
- Trạm 2: Đồng bộ thời gian thực
Nhiều người thấy cùng một việc, gần như cùng lúc
Trong khu 3D, cái bóng đi theo bạn với độ trễ cố ý nửa giây, để bạn nhìn ra khoảng cách giữa máy của mình và máy người khác. Với kính, từ lúc quay đầu đến lúc hình cập nhật phải dưới khoảng 20 ms để không chóng mặt. Ở quy mô lớn, Epic ghi Fortnite đạt hơn 14 triệu người chơi đồng thời trong buổi hoà nhạc ngày 30/11/2024.
- Trạm 3: Danh tính và avatar
Phần của bạn đi theo bạn
Danh tính gồm tên, hình đại diện và đồ bạn sở hữu. Trong khu 3D, bước vào vòng tròn giữa trạm thì áo avatar đổi màu và giữ nguyên khi bạn đi tiếp. Điều đó chỉ đúng trong một thế giới. Giữa các nền tảng khác chủ, ví dụ từ Roblox sang Fortnite, danh tính và avatar hiện chưa đi theo được.
Đọc sâu: Nếu metaverse chạy trên mọi thiết bị, kể cả điện thoại tầm trung?Đi theo Hành trình
- Trạm 4: Kinh tế sáng tạo
Tiền thật, nhưng người thắng lấy gần hết
Theo số Roblox công bố, nền tảng trả khoảng $1,7 tỷ cho hơn 42.000 creator trong 12 tháng đến 30/6/2026. Top 10 nhận khoảng 39%, còn creator trung vị nhận khoảng $1.500. Trong khu 3D, mười cột cao là top 10, thảm ô thấp là tất cả những người còn lại. Thể tích hai phần theo đúng tỷ lệ 39 và 61.
- Trạm 5: Thực tại tăng cường (AR/VR)
Thêm lớp số lên đời thật, hay thay hẳn khung cảnh
AR phủ lớp số lên thế giới thật, còn VR thay hẳn khung cảnh trước mắt. Trong khu 3D, lại gần khối vật thể thì lớp số hiện lên trên nó, đi xa thì tắt. Thị trường đang nghiêng về kính: Q2/2026 kính chiếm 84,6% tổng kính và tai nghe XR xuất xưởng (tự tính từ IDC), trong đó kính có màn hình chỉ 14,3%. Tai nghe VR/MR giảm 23,3%.
- Trạm 6: Digital twin
Bản sao số của một thứ có thật
Digital twin là bản sao số của một thứ có thật, như nhà máy, dùng để thử trước khi làm. Trong khu 3D, mô hình đặc là nhà máy, mô hình khung dây là bản sao, và hai băng chuyền chạy theo cùng một dữ liệu. BMW công bố mức dự kiến giảm tới 30% chi phí hoạch định nhờ nhà máy ảo, nhưng số này chưa được kiểm toán.
Đọc sâu: Metaverse công nghiệp và hoá đơn điện phía sauĐi theo Hành trình
- Trạm 7: Chuẩn mở
Quy ước chung để đồ số đi được nhiều nơi
Chuẩn mở là quy ước để nhiều bên đọc được cùng một dữ liệu, như OpenUSD và glTF cho tài sản 3D, OpenXR cho thiết bị. Trong khu 3D, khối vuông đi qua lại giữa hai bệ mà không đổi hình, vì hai bên đọc chung một định dạng. Thực tế còn xa: Apple vẫn đứng ngoài OpenXR, và Atlas chưa ghi nhận cặp nền tảng lớn khác chủ nào liên thông theo chuẩn mở.
- Trạm 8: An toàn
Không gian 3D cần ranh giới cá nhân
Trong thế giới 3D, người khác có thể tiến sát bạn, nên nền tảng cần ranh giới và cách chặn. Trong khu 3D, nhân vật lạ tiến về phía bạn rồi dừng ở vòng ranh giới quanh avatar. Khảo sát thiếu niên Mỹ của Hinduja và Patchin (mẫu 5.005) ghi nhận khoảng 44% người dùng VR từng bị nhắm bằng ngôn từ thù ghét, hơn 1/6 bị quấy rối tình dục.